به پایگاه اطلاع رسانی مدیریت توسعه منابع انسانی خوش آمدید    
طرح و برنامه‌ريزي نيروي انساني
گروه بندي 

تعريف گروه بندي مشاغل

گروه بندي مشاغل يكي از فعاليتهاي منابع انساني است كه با دسته بندي كردن مشاغل، درتعيين و برآورد نيازهاي شغلي به سازمان ياري مي رساند . گروه بندی مشاغل با مشخص کردن روابط بین مشاغل ‌و دسته بندی‌کردن آنها امکان خلاصه سازی‌سازمان را فراهم می آورد.

گروه بندي مشاغل

1.

گروه بندي مشاغل مي تواند در خدمت اهداف  و برنامه هاي منابع انساني باشد كه مهمترين آنها در شكل زير به نمايش گذاشته شده است

 

 

 


تعريف گروه بندي مشاغل

گروه بندي مشاغل يكي از فعاليتهاي منابع انساني است كه با دسته بندي كردن مشاغل، درتعيين و برآورد نيازهاي شغلي به سازمان ياري مي رساند . گروه بندی مشاغل با مشخص کردن روابط بین مشاغل ‌و دسته بندی‌کردن آنها امکان خلاصه سازی‌سازمان را فراهم  می آورد.

گروه بندي مشاغل

1. گروه بندي مشاغل مي تواند در خدمت اهداف  و برنامه هاي منابع انساني باشد كه مهمترين آنها در شكل زير به نمايش گذاشته شده است .

1. مولفه هاي گروه بندي مشاغل

گروه بندي مشاغل بر اساس مؤلفه هاي شكل زير، شغل را تا حدي خرد و تحليل مي كند كه بتواند اهداف بالا را برآورده سازد.تعاريف اين مؤلفه ها به شرح زير است :

الف- رسته : معيارهاي گروه بندي در تشخيص و تعيين رسته هاي شغلي اهدافي است كه شغل براي تحقق آنها پديد آمده است.رسته هاي مورد استفاده در گروه بندي مشاغل شركت ملي گاز ايران شامل :

  1. عمليات : معيار تخصيص شغل به رسته عمليات اين است كه شغل به منظور استخراج و توليد نفت و گاز و فرآورده هاي مربوطه و حمل و نقل آن ها پديد آمده باشد ، مشاغل اين رسته مشتمل بر وظايفي از قبيل بهره برداري ، گردانندگي ، مراقبت و كنترل تاسيسات ، ماشين آلات و دستگاه ها مي باشد.
  2. تعميرات: معيار تخصيص شغل به رسته تعميرات اين است كه شغل به منظور نگهداري و تعمير تاسيسات ،        ماشين آلات ، دستگاهها و ساختمانها پديد آمده باشد ، مشاغل اين رسته مشتمل بر وظايفي از قبيل عيب يابي ، تعمير ، تعويض ، بازسازي و آماده سازي تاسيسات ، ماشين آلات ، دستگاهها و ساختمانها مي باشد .
  3. مهندسي: معيار تخصيص شغل به رسته مهندسي اين است كه شغل به منظور طراحي و توسعه واحدهاي صنعتي و ساختماني پديد آمده باشد .مشاغل اين رسته مشتمل بر وظايفي از قبيل توسعه تكنولوژي ، توجيه فني / اقتصادي طرحها،برنامه ريزي پروژه ها ، طراحي هاي صنعتي و ساختماني ، محاسبات مهندسي ، تعيين استانداردهاي مهندسي ، نظارت بر احداث واحدهاي صنعتي و ساختماني ، تهيه و نگهداري اطلاعات مورد نياز مهندسي از طريق نقشه برداري ، نقشه كشي ، پرتونگاري ، بازرسي ، برآورد و تعيين مقادير و يا انجام آزمايشهاي مختلف مي باشد .
  4. مالي: معيار تخصيص شغل به رسته مالي اين است كه شغل به منظور تامين بودجه ، نگهداري حسابهاي مالي و تهيه صورت حسابهاي مالي پديد آمده باشد .مشاغل اين رسته مشتمل بر وظايفي از قبيل بودجه بندي ، تامين نقدينگي ، كنترل هزينه ها ،تهيه ترازنامه و نگهداري حسابهاي مالي مي باشد.
  5. حقوقي: معيار تخصيص شغل به رسته حقوقي اين است كه شغل به منظور رعايت قوانين حقوقي ، تجاري و دفاع از منابع شركت پديد آمده باشد . مشاغل اين رسته مشتمل بر وظايفي از قبيل جمع آوري اسناد و مدارك حقوقي ، حضور در مراجع قضايي ، تحصيل اراضي و ارائه مشاورت هاي حقوقي به مديران مي باشد.
  6. اداري: معيار تخصيص شغل به رسته اداري اين است كه شغل به منظور تامين ، تجهيز و نگهداري نيروي انساني مورد نياز پديد آمده باسد .مشاغل اين رسته مشتمل بر وظايفي از قبيل تدوين مقررات و خط مشي هاي پرسنلي ، انتخاب ،استخدام ، آموزش ، انتصاب ، انتقال ، ارتقاء و انفصال ، اقدامات اداري ، ارائه خدمات رفاهي ،اجتماعي و دفتري به كاركنان و خانواده هاي آنها مي باشد.
  7. بازرگاني: معيار تخصيص شغل به رسته بازرگاني اين است كه شغل به منظور انجام معاملات تجاري ، تامين ، نگهداري و توزيع كالا ايجاد شده باشد .مشاغل اين رسته مشتمل بر وظايفي از قبيل بررسيهاي اقتصادي ، بازاريابي ، انعقاد پيمانهاي بازرگاني ، سفارش ، خريد ، حمل ، انبارداري ، طبقه بندي و توزيع كالا مي باشد.
  8. مديريت : معيار تخصيص شغل به رسته اين است كه تكاليف شغل مبتني بر تعيين يا تغيير سياستها ، خط مشي ها، مقررات و معيارهاي مربوط به آن حوزه تخصصي باشد. كليه مديران ستادي ، مديران عامل شركتهاي گاز استاني ،مديران عامل شركتهاي پالايشي ، مدير عامل شركت انتقال گاز ، مديران عامل شركتهاي مستقل ستادي ، همگي در رسته مديران گروه بندي مي شوند.

ب- رشته : معيار گروه بندي در تعيين و تخصيص رشته و رده شغلي ، فعل ، فعاليت يا فرايندهاي فني /تخصصي در دستيابي به اهداف شغل است. هر رسته مشتمل بر رشته هاي متعددي است. براي مثال رسته مهندسي شامل      رشته هاي : عمومي ، بررسي و برنامه ريزي ، طراحي و محاسبه ، احداث و خدمات مهندسي است.

ج- رده: هر رده شغلي نشان دهنده يك حوزه فني / تخصصي دريك رشته شغلي مي باشد . هر رشته مشتمل بر رده هاي متعددي است .براي مثال در رسته مهندسي ، رشته بررسي و برنامه ريزي ، رده هاي زير وجود دارد : عمومي / اطلاعات مديريت / اتخاذ استراتژي / انتقال تكنولوژي/سازماندهي و طبقه بندي مشاغل/مخازن هيدرو كربوري/ تحقيقات و عمليات/ انرژي و مصرف/حفاظت محيط زيست / تحقيقات /ارزيابي برنامه ها/ منابع و مصارف/ بررسي فني / بررسي اقتصادي/ سازماندهي / طبقه بندي مشاغل /مكانيك / سازه / عمران / مخازن /فرايند شيميايي/ پالايش گاز/ تاسيسات انتقال گاز /مخابرات و تله متري/ تجهيزات حفاظت كاتدي /ژئوفيزيك / زمين شناسي/فرايند / راه و ساختمان / تاسيسات پالايش/ تجهيزات برق /تجهيزات ابزار دقيق /ماشين آلات / بازرسي فني كالا/ نقشه كشي ساختمان /ايمني/ منابع تامين كالا/ حفاظت از زنگ/ جوشكاري/نرم افزار / آزمايش مكانيك خاك /آزمايش شيميايي/ آزمايش غير مخرب /برآورد و تعيين مقادير/ كنترل پروژه/كنترل كيفيت / تاسيسات خطوط لوله انتقال/ H.S.E / پيمانها/ آمار و اطلاعات و گزارشات / آموزش / سيستمهاي كامپيوتري/ برنامه نويسي/ تاسيسات مكانيك / فرايند پالايش نفت و گاز

د- ماهيت مسئوليت : ميزان اشتغال شاغل در نوع تصميم گيريهاي تخصصي است. ماهيت مسئوليت شامل :

  1. مديريتي: معيار اينكه ماهيت مسئوليت يك شغل ، مديريت تعيين گردد اين است كه شاغل مرجع و مقام تصميم گيرنده اي در تعيين يا تغيير سياستها ، خط مشي ها ، مقررات و معيارهاي مربوط به حوزه تخصصي خود باشد. اين سطح از مسئوليت شامل سه زير سطح ديگر است: مديريت ارشد / مديريت مياني/ مديريت مقدم .
  2. سرپرستي:  معيار اينكه ماهيت مسئوليت يك شغل ، سرپرست تعيين گردد ، اين است كه بيشترين وقت شاغل صرف تعيين يا تغيير روشهاي كار براي گروهي از كاركنان ، محول نمودن وظايف مشخص به آنان ، حفظ هماهنگي در روابط و ارتقاء سطح كارآيي آنان شود . اين سطح از مسئوليت شامل سه زير سطح ديگر است:  سرپرستي ـ كارشناسي / سرپرستي ـ كارداني / سرپرستي ـ كارمندي.
  3. كارشناسي: معيار اينكه ماهيت مسئوليت يك شغل ، كارشناس تعيين گردد ، اين است كه بيشترين وقت شاغل صرف اصول و كاربرد تفكرمنطقي يا علمي در تعريف مسائل و موارد ، جمع آوري داده ها ، اثبات حقايق و نتيجه گيري هاي رسا شده و انواع بي شماري از دستورات فني / تخصصي را كه به صورت رياضي يا نموداري هستند نفسير نموده و با متغيرهاي متعدد انتزاعي و مادي سرو كار داشته باشد .
  4. كارداني: معيار اينكه ماهيت مسئوليت يك شغل ، كاردان تعيين گردد ، اين است كه بيشترين وقت شاغل صرف اصول و كاربرد سيستم هاي منطقي در حل عملي مسائل و موارد گردد و با متغيرهاي متنوع مادي در شرايطي كه تنها استانداردهاي معدودي وجود دارد ، سرو كار داشته و انواع مختلفي از دستورالعملها را كه به صورت كتبي ، شفاهي ، نموداري يا جداول زماني ارائه مي شود ، تبيين و تعقيب كند .
  5. كارمندي: معيار اينكه ماهيت مسئو ليت يك شغل ، كارمند تعيين گردد ، اين است كه بيشترين وقت شاغل صرف درك متعارف در اجراء و انجام دستورالعملهايي گردد كه بصورت كتبي ، شفاهي يا نموداري ارائه و با متغيرهاي مادي متعدد و استاندارد شده سرو كار داشته باشد .

هـ - دانش كار :مجموعه اي از تخصصها ، فناوريها و استانداردهاي عملكرد است كه شاغل مي تواند آنها را از طريق تحصيلات كلاسيك ، تخصصها ، تبحرها ، تجربه موثر ناشي از كارراهه مجاز و مرتبط شغلي يا آموزشهاي ضمن خدمت به دست مي آورد.

  1. تمام مؤلفه هاي گروه بندي كه شرح آن در بالا آمد،  به شكل كدهايي در سيستم جامع نيروي انساني تغذيه شده و كدهاي همسان تشكيل خانواده هاي شغلي را مي دهد.

پس از تعيين خانواده هاي شغلي ، مسيرهاي شغلي طراحي و براي خانواده هاي شغلي استانداردهاي آموزشي تدوين مي گردد.

گروه بندي شاغلين

پس از انجام گروه بندي مشاغل، نياز است كه شاغلين بر اساس سمتهايي كه تاكنون احراز نموده اند نيز مورد گروه بندي قرار گيرند.اين گروه بندي به نظام منابع انساني كمك مي كند تا افراد را در مسير شغلي مناسب قرار داده و آموزشهاي شغلي متناسب  با سطح سمت و نوع تكاليف شغل به افراد ارائه نمايد. اين فعاليتها در طرحهاي جايگزيني و جانشيني ، ارزيابي و انتصابات و ترفيعات كارساز خواهد بود .گروه بندي شاغلين از سوي ديگر مي تواند به عنوان  ابزاري براي تعيين تراز مهارتهاي انساني موجود  و تعداد / تراز  نيروي انساني مورد نياز جهت جذب يا كاريابي نيروي انساني به كار رود .    

 

طرح و برنامه ريزي نيروي انساني

فروردين 1391

        

 

1391/2/2 شنبه
....
سوالات 

قابل توجه همكاران گرامي در ستاد و شركتهاي تابعه

خواهشمند است در صورت طرح مشكلات و درخواست مشاوره از طريق پست الكترونيك واحد طرح و برنامه ريزي (mpp@nigc.ir) مشخصات خود را ( شماره پزسنلي ، ميزان تحصيلات و محل خدمت) حتماً در نامه ذكر نمايند تا همكاران واحد بتوانند در اسرع وقت پاسخگو باشند .

با تشكر


1390/12/21 يكشنبه
....
نظرات 

قابل توجه كليه همكاران شاغل در ستاد و شركتهاي تابعه

نظر به اينكه قرار است از اين به بعد از طريق وب سايت اين امور ارتباط تعاملي و دوطرفه با همكاران ارجمند برقرار گردد، از همكاران محترم درخواست ميشود در مورد هر يك از وظايف اين امور (مانند انتصابات، كاريابي ها، تعديل مدرك تحصيلي و ....) نظر يا پيشنهاد يا سوالي دارند، لطف كرده و از طريق پست الكترونيكي اين امور به آدرس mpp@nigc.ir نظر يا سوال خود را مطرح نمايند تا در اسرع وقت بررسي شده وپاسخ مقتضي توسط مسئولين و كارشناسان اين امور تهيه و به اطلاع آنان رسانده شود.

    


1390/12/8 دوشنبه
....
وظيفه محوري طرح و برنامه ريزي نيروي انساني 

وظيفه محوري طرح و برنامه ريزي نيروي انساني

1- اشراف بر برنامه­هاي كلان توسعه ملي در زمينه نيروي انساني و استراتژي­هاي مديريت عاليه در مورد چگونگي تجهيز منابع انساني شركت متناسب با شرايط ، نيازها و مقتضيات سازماني ، محيطي و تكنولوژي

2- اشراف بر خط مشي­ها و مصوبات مربوط به فرآيند انتصابات و ترفيعات و آئين نامه­هاي اجرايي

3- اشراف بر مباني و اصول ترازيابي نيروي انساني و اعمال هماهنگي­هاي لازم براي تنظيم و ارائه ترازهاي مورد نظر و ارائه تحليلهاي مربوطه

4- اشراف بر مباني ، معيارهاي و سيستمهاي برنامه ريزي نيروي انساني

5- اشراف بر مباني نظري و سيستمهاي سنجش و تعيين ارشديت نسبي نيروي انساني

6- اعمال هماهنگي­هاي لازم در برآور كلان خلاء­هاي تخصصي و عرضه نيروي انساني در مقايسه با تقاضا و نيازهاي سازماني بر اساس برنامه­هاي دراز مدت ، ميان مدت و كوتاه مدت در حوزه هاي مختلف سازماني

7- انجام هماهنگي لازم در داخل و خارج از واحد با كارشناسان و مسئولين ذيربط به منظور تأمين ، تجهيز و بهسازي تركيب دانش كار و مهارتهاي نيروي انساني از طريق استخدام، انتقال (كاريابي) و آموزش

8- نظارت عاليه بر روند تعيين نيازهاي آموزشي مشاغل در سطوح سازماني الف و بالاتر

9- بررسي چگونگي انجام اقدامات و اعمال هماهنگيهاي لازم در زمينه موضوعات ارجاعي از سوي هيأت مديره محترم و مديريت محترم بهبود و توسعه منابع انساني در خصوص تجهيز و آماده سازي نيروي انساني براي اجراي سياستهاي مديريت عاليه

10- توزيع و ارجاع موضوعات مختلف به واحدهاي زير مجموعه و نظارت بر حسن اجراي آنه


1390/12/7 يكشنبه
....


مجری سایت : شرکت سیگما